{"id":365,"date":"2020-10-12T09:37:58","date_gmt":"2020-10-12T09:37:58","guid":{"rendered":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/?post_type=docs&#038;p=365"},"modified":"2024-03-21T12:50:50","modified_gmt":"2024-03-21T12:50:50","slug":"umaszczenie-bydla-holsztynskiego","status":"publish","type":"docs","link":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/docs\/umaszczenie-bydla-holsztynskiego\/","title":{"rendered":"Umaszczenie byd\u0142a"},"content":{"rendered":"\n<p>Umaszczenie byd\u0142a determinowane jest przez uwarunkowania genetyczne. Kolor sier\u015bci oraz wzory zale\u017c\u0105 od gen\u00f3w, niezale\u017cnych lub oddzia\u0142owuj\u0105cych na siebie wzajemnie. R\u00f3\u017cnorodne ubarwienie podkre\u015bla przynale\u017cno\u015b\u0107 do odr\u0119bnej rasy, charakterno\u015b\u0107 gatunk\u00f3w, a tak\u017ce mo\u017ce by\u0107 podstaw\u0105 kryterium selekcji hodowli zwierz\u0105t. Za umaszczenie byd\u0142a odpowiadaj\u0105 dwa g\u0142\u00f3wne pigmenty: eumelanina determinuj\u0105ca kolor sier\u015bci w barwie czarnej lub br\u0105zowej oraz feomelanina decyduj\u0105ca o umaszczeniu czerwonym lub \u017c\u00f3\u0142tym. W zale\u017cno\u015bci od rozmieszczenia i proporcji, pigmenty wp\u0142ywaj\u0105 na ubarwienie jednolite lub wzorzyste osobnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Kluczow\u0105 rol\u0119 w determinacji umaszczenia byd\u0142a w rasie holszty\u0144sko-fryzyjskiej pe\u0142ni gen MC1R zlokalizowany na chromosomie 18. Odpowiada on za kodowanie receptora kontroluj\u0105cego aktywno\u015b\u0107 enzymu tyrozynazy, syntetyzuj\u0105cej melaniny i decyduj\u0105cej o poziomach wytwarzanych pigment\u00f3w. Polimorfizm genu MC1R wykazuje silny wp\u0142yw na umaszczenie osobnik\u00f3w w zale\u017cno\u015bci od zestawu alleli wyst\u0119puj\u0105cych w genotypie. Podstawowe allele w locus E determinuj\u0105 barw\u0119 czarn\u0105, czerwon\u0105 lub dzik\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Allel dominuj\u0105cy E<\/strong> warunkuje barw\u0119 czarn\u0105 sier\u015bci osobnik\u00f3w. Mutacja wp\u0142ywa na wysok\u0105 aktywno\u015b\u0107 receptora, poziom tyrozynazy utrzymuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c na sta\u0142ym, wysokim poziomie, zapewniaj\u0105c produkcj\u0119 pigmentu eumelaniny, determinuj\u0105cej ciemne umaszczenie. Ze wzgl\u0119du na dominuj\u0105cy charakter allelu, zar\u00f3wno osobniki homozygotyczne jak i heterozygotyczne b\u0119d\u0105 charakteryzowa\u0107 si\u0119 czarnym umaszczeniem.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Allel recesywny e<\/strong> warunkuje barw\u0119 czerwon\u0105 sier\u015bci osobnik\u00f3w. Mutacja zwi\u0105zana jest ze zmniejszon\u0105 aktywno\u015bci\u0105 receptora lub jej brakiem. Spowodowana jest zmian\u0105 w sekwencji aminokwas\u00f3w bia\u0142ka, prowadz\u0105c\u0105 do powstania przedwczesnego kodonu STOP oraz zaniku pe\u0142nych funkcji receptora. Wynikiem mutacji jest niski poziom tyrozynazy oraz produkcja pigmentu feomelaniny, odpowiedzialnej za umaszczenie w kolorze czerwonym. Recesywny charakter allelu pozwala na pojawienie si\u0119 barwy czerwonej sier\u015bci jedynie u osobnik\u00f3w homozygotycznych. Heterozygoty natomiast mog\u0105 przekaza\u0107 allel warunkuj\u0105cy ubarwienie czerwone swojemu potomstwu.\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Allel dziki E+<\/strong> warunkuje pe\u0142n\u0105 ekspresj\u0119 pigment\u00f3w eumelaniny oraz feomelaniny, charakteryzuj\u0105c si\u0119 r\u00f3\u017cnobarwnym umaszczeniem osobnik\u00f3w w zale\u017cno\u015bci od allelu, z kt\u00f3rym wyst\u0119puje. Dziki wariant genu charakteryzuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c cz\u0119stym wyst\u0119powaniem odr\u0119bnego umaszczenia w r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bciach cia\u0142a zwierz\u0105t, takich jak g\u0142owa, uszy czy ko\u0144czyny.<\/p>\n\n\n\n<p>Przedstawione uwarunkowania genetyczne w obr\u0119bie genu MC1R prezentuj\u0105ce fenotypowe cechy umaszczenia, scharakteryzowane zosta\u0142y dla rasy holszty\u0144sko-fryzyjskiej. Opisany gen determinuje umaszczenie r\u00f3wnie\u017c dla innych ras byd\u0142a: Angus, simentalska, Brown Swiss, Abondance, Fries Roodbont, Evol\u00e8ner, Herens, It\u00e4suomenkarja, Original Schweizer Braunvieh, Rotes H\u00f6henvieh, Limousine, normandzka, belgijski Witrood Ras.<\/p>\n\n\n\n<p>Receptor MC1R nie jest jedynym czynnikiem decyduj\u0105cym o umaszczeniu byd\u0142a. Jego efekty ubarwienia maskowane s\u0105 przez aktywno\u015b\u0107 genu COPA, determinuj\u0105c\u0105 ca\u0142kowicie barw\u0119 czerwon\u0105 osobnik\u00f3w. Poza locus E, wa\u017cnym elementem wp\u0142ywaj\u0105cym na kolor sier\u015bci byd\u0142a jest gen Agouti, w locus A. Reguluje on aktywno\u015b\u0107 wyst\u0119powania czarnego pigmentu, umo\u017cliwiaj\u0105c pojawienie si\u0119 nie tylko jednolitych ale tak\u017ce wzorzystych umaszcze\u0144 oraz wp\u0142ywaj\u0105c na odr\u0119bne ubarwienie poszczeg\u00f3lnych cz\u0119\u015bci cia\u0142a.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table is-style-stripes\"><table><tbody><tr><td><strong>Wynik<\/strong><\/td><td><strong>Interpretacja<\/strong><\/td><\/tr><tr><td>ED\/ED<\/td><td>UMASZCZENIE CZARNE<\/td><\/tr><tr><td>ED\/E+<\/td><td>UMASZCZENIE CZARNE<\/td><\/tr><tr><td>ED\/e<\/td><td>UMASZCZENIE CZARNE<\/td><\/tr><tr><td>E+\/E+<\/td><td>UMASZCZENIE DZIKIE<\/td><\/tr><tr><td>E+\/e<\/td><td>UMASZCZENIE DZIKIE<\/td><\/tr><tr><td>e\/e<\/td><td>UMASZCZENIE CZERWONE<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">LITERATURA<\/h2>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>Hong R, Yan Y, Zhu C, Zuo F i Zhang GW. <em>Rapid genotyping of bovine MC1R gene c.296T>C and c.310delG haplotypes using high-resolution melting analysis. <\/em>(2024). Anim Genet. 55(1):173-174.<br><\/li>\n\n\n\n<li>Kasprzak-Filipek K, Sawicka-Zugaj W, Litwi\u0144czuk Z, Chabuz W, \u0160veistien\u0117 R i Bulla J. <em>Polymorphism of the Melanocortin 1 Receptor (MC1R) Gene and its Role in Determining the Coat Colour of Central European Cattle Breeds<\/em>. (2020). Animals (Basel). 14;10(10):1878.<br><\/li>\n\n\n\n<li>Switonski M, Mankowska M i Salamon S. <em>Family of melanocortin receptor (MCR) genes in mammals-mutations, polymorphisms and phenotypic effects<\/em>. (2013). J Appl Genet. 54(4):461-72.<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Umaszczenie byd\u0142a determinowane jest przez uwarunkowania genetyczne. Kolor sier\u015bci oraz wzory zale\u017c\u0105 od gen\u00f3w, niezale\u017cnych lub oddzia\u0142owuj\u0105cych na siebie wzajemnie. R\u00f3\u017cnorodne ubarwienie podkre\u015bla przynale\u017cno\u015b\u0107 do odr\u0119bnej rasy, charakterno\u015b\u0107 gatunk\u00f3w, a [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"parent":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"doc_category":[17],"doc_tag":[18,7],"class_list":["post-365","docs","type-docs","status-publish","hentry","doc_category-lista-cech","doc_tag-cecha-genetyczna","doc_tag-snp"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/docs\/365","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/docs"}],"about":[{"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/types\/docs"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=365"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/docs\/365\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1689,"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/docs\/365\/revisions\/1689"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=365"}],"wp:term":[{"taxonomy":"doc_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/doc_category?post=365"},{"taxonomy":"doc_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/crs.izoo.krakow.pl\/wiki\/wp-json\/wp\/v2\/doc_tag?post=365"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}